Văn học Arab sang phương Tây

Thứ sáu - 28/02/2014 10:18
Với nhiều người phương Tây, cụm từ “Trung Đông” hàm ý là hoạt động quân sự và bạo động. Nhưng đằng sau những tin tức đó là một thế giới văn học phong phú đang chờ được khám phá.

Bất chấp quy mô của khu vực, tầm quan trọng về địa chính trị, sự giàu có về văn hóa và lịch sử, dường như đã có sự đánh giá hoàn toàn sai về những thông tin đó. Thực tế, thế giới Arab không phải là nơi chưa từng có điều gì xảy ra, nơi không có sự sống, nơi không có các nhà văn, hay nơi không để lại ấn tượng gì cả. Nhưng như người sáng lập ra tờ báo văn học đương đại Banipal, Samuel Shimon giải thích, các tác giả Arab phải xem lại ý tưởng của mình nếu muốn thu hút sự quan tâm của các nhà xuất bản phương Tây. Bởi, “khi đến với thế giới Arab, các nhà xuất bản phương Tây thường có một chương trình riêng. Nếu bạn nói với họ rằng bạn có một cuốn tiểu thuyết hay, cấu trúc tốt và đầy trí tưởng tượng, họ không quan tâm. Họ muốn chủ đề tiểu thuyết đó phải phù hợp với họ, như phụ nữ Hồi giáo hoặc phụ nữ Arab nói về bạo lực gia đình chẳng hạn”.

Margaret Obank đã học được nhiều điều về thế giới Arab thời chiến tranh vùng Vịnh lần thứ nhất. Nhà xuất bản người Anh, đồng sáng lập tờ Banipal, được chú ý bởi những đóng góp trong việc phổ biến văn học Arab đương đại qua các bản dịch tiếng Anh, Margaret Obank cho rằng, vấn đề là người ta chỉ quan tâm xem truyền thông nói gì về khu vực. “Các nhà xuất bản cũng vậy. Họ coi đây là khu vực rối loạn, luôn trong tình trạng bất ổn và thiếu dân chủ. Vì vậy, họ tìm kiếm những tác giả có thể đưa ra quan điểm chính trị về tình trạng đó”.

Tuy nhiên, vẫn có những quan điểm mới. Asharq Al-Awsat là một trong những nữ nhà văn đương đại hàng đầu của các nước Arab, nổi tiếng với các tác phẩm sinh động, được dịch sang tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Đức, tiếng Italy, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Hàn Quốc… Cô khẳng định: “Độc giả nói tiếng Anh không quan tâm đến các vấn đề của thế giới Arab chung chung, mà họ thích những tác phẩm kể câu chuyện hay”. Nhà văn gốc Iraq, hiện sống ở Berlin (Đức) Hussain Al-Mozany nhấn mạnh vai trò của hư cấu trong sự hiểu biết của chúng ta về một nơi nào đó. “Văn học sâu sắc và thú vị hơn những gì báo chí, truyền thông đưa. Điều gì đã thay đổi trong các bản tin về Iraq mười năm qua? Không gì thay đổi cả, trừ số lượng người bị giết”. Văn học, theo Hussain Al-Mozany đang cố gắng đem đến một bức tranh trung thực và cụ thể theo cách mọi thứ đang diễn ra.

Tin vào những trang viết và tin vào các nhà văn thế giới Arab cũng như khao khát thể hiện niềm tin đó là tôn chỉ hoạt động của tạp chí văn học đương đại Banipal 16 năm qua. Ấn bản mới nhất của Banipal giới thiệu 17 tác giả người Kuwait. “Họ giỏi, ai cũng biết điều đó. Tác phẩm của họ xứng đáng được xuất bản và giới thiệu” - Samuel khẳng định. Một trong những tác giả xuất hiện trên ấn bản Banipal năm nay là nhà văn Kuwait Saud Alsanousi. Cuốn sách của ông, The Bamboo Stalk (Thân tre), nói về vấn đề công nhân nước ngoài tại các nước Arab, đã giành giải thưởng quốc tế dành cho văn học hư cấu Arab năm 2013. Giải thưởng hiện được coi là giải Booker của Arab, giúp quảng bá văn học Arab đương đại tới các nước phương Tây. Giải thưởng này hiệu quả thế nào? Margaret Obank - người sáng lập ra giải thưởng này - cho rằng, tình hình đã thay đổi rất nhiều mười năm qua. Từ sự khởi đầu của Banipal, tác phẩm của 40 nhà văn nổi tiếng đã được dịch phục vụ độc giả phương Tây.

Sau tờ Banipal đưa văn học đương đại Arab tiếp cận thế giới, Samuel Shimon và Margaret Obank đã ra mắt tạp chí mới Kikah (Hướng đi khác), nhằm giới thiệu tới độc giả Trung Đông bản dịch tiếng Arab những tác phẩm văn học chất lượng cao, không bị kiểm duyệt. Tuy nhiên, chặng đường phía trước vẫn còn dài, bởi như tại Mỹ, hiện mới chỉ có 3% sách xuất bản được dịch từ ngôn ngữ khác. Còn tại Anh, sách bằng tiếng Arab cũng chưa được dịch nhiều, bên cạnh vấn đề chất lượng còn bởi các nhà xuất bản chỉ để mắt đến những tác giả có khả năng viết ra cuốn sách mang lại lợi nhuận cao.

Nguồn: Báo điện tử Đại biểu nhân dân (Hà Khanh theo DW)



 
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

 

Những tin cũ hơn

 
Người trong Ngôi nhà xưa bên suối

Người trong Ngôi nhà xưa bên suối

Tôi viết truyện ngắn Ngôi nhà xưa bên suối trong khoảng thời gian gần một tháng, là thời gian kí ức thì gần cả cuộc đời. Không chỉ với ai theo nghiệp văn chương, khi có tuổi hình như con người ta hay sống với hoài niệm. Đời buồn, vui ai chẳng từng, nhưng dù thế nào cũng đều thành vốn sống, chắp cánh ước mơ, hay giúp an ủi lòng mỗi khi cô quạnh. (CAO DUY SƠN)

 
Cám ơn anh bán giày

Cám ơn anh bán giày

Thực tế, bọn bán sách tránh xa bọn bán giày, vì không cùng “phân khúc thị trường”. Nhưng hề gì? Làm nhà văn thật sướng, nhặt anh bán sách nhét vào cạnh anh bán giày, thế là thành truyện. Gì chứ nghề bán sách mình có đầy kinh nghiệm... (TÔ HẢI VÂN)

 
“Con mắt còn có đuôi” của “tình già” hư cấu hay sự thật?

“Con mắt còn có đuôi” của “tình...

Hơn mười năm trước, có người hỏi tôi: Có bao nhiêu sự thật trong bài thơ Tình già của Phan Khôi? Câu hỏi đó đã theo tôi trong suốt một thời gian dài. (PHAN NAM SINH)

 
Napoléon và tấn bi kịch của quyền lực

Napoléon và tấn bi kịch của quyền...

Mối tình đầu của Napoléon (nguyên tác tiếng Pháp Désirée) là một trong số tác phẩm bán chạy nhất của Annemarie Selinko (1914-1986), tiểu thuyết gia người Áo. (NGUYỄN VĂN HÙNG)

 
Hành trình từ Cao Mật ra thế giới

Hành trình từ Cao Mật ra thế giới

Từ vùng đất Cao Mật nhỏ bé, nghèo khó và heo hút của tỉnh Sơn Đông, nhà văn Mạc Ngôn đã bước lên bục cao nhất của văn đàn thế giới với vị thế rất riêng của mình: người kể chuyện dân gian trong thế giới hiện đại. (NGUYỄN VĂN HÙNG)

Quảng cáo